ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ (၉)ပါး

Archive for the ‘ဘာသာေရး ဗဟုသုတ’ Category
ပုဗၺ မုဥၥ အပရေစတနာ ဆုိတာ..
Posted by admin under ဘာသာေရး ဗဟုသုတ

က်ေနာ္တုိ႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ အားလုံးလုိလို ဒါနျပဳျခင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပုဗၺ မုဥၥ အပရ ေစတနာ ဆုိတာေလးကို ၾကားဖူးၾကမွာပါ..

ဒါေပမယ္႔ ဘာကိုဆုိလုိတယ္ အဓိပၸါယ္ကဘာဆုိတာကုိ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိၾကမွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ထင္ပါတယ္..

က်ေနာ္လည္း အရင္ကမသိခဲ႔ပါဘူး ဆရာေတာ္ အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသေရးသားတဲ႔ ကိုယ္က်င္႔အဘိဓမၼာက်မ္းထဲမွာ ဖတ္လိုက္ရလုိ႔

အားလုံးကိုလည္း သိေစခ်င္တဲ႔ ေစတနာနဲ႔ ျပန္လည္မွ်ေ၀လိုက္ပါတယ္ ခင္ဗ်ာ….

ပုဗၺေစတနာ

အလွဴတစ္မ်ဳိးကုိ လွဴဒါန္းရာ၌ ပုဗၺေစတနာ ၊ မုဥၥေစတနာ ၊ အပရေစတနာ ဟု ၃ မ်ဳိးရႏူိင္၏ ။

ထုိ႔တြင္ အလွဴေပးမည္ဟု ၾကံစည္ကာ ထုိအလွဴႏွင္႔ဆုိင္ေသာ ပစၥည္းမ်ားကို ရွာေဖြစုေဆာင္း ေနေသာ အခါမွစ၍ မလွဴမီ ေ႔ရွအဖုိ႔၌

ျဖစ္သမွ်ကုသုိလ္ေစတနာေတြသည္ ပုဗၺေစတနာ မည္၏ ။ ထုိသုိ႔ ပုဗၺေစတနာ နယ္အတြင္း၌ ဤအလွဴဒါနကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍

အလွဴ ႔ဒကာ အလွဴ ႔ဒကာမ ၊ ေက်ာင္းဒကာ ၊ ေက်ာင္းအမ စသည္ျဖင္႔ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားေစလုိေသာစိတ္ ၊ ေက်ာ္ေစာလုိေသာစိတ္ ၊

မိမိလွဴႏူိင္ေၾကာင္း ၾကြားလုိေသာစိတ္မ်ား မျဖစ္ေစရပါ ။ လွဴဖုိ႔ရာ ပစၥည္းစုခုိက္ အိမ္သားအခ်င္းခ်င္း အလွဴႏွင္႔ စပ္၍ မေက်မနပ္ ေဒါသ

မာန စေသာ အကုသုိလ္မ်ား ၊ အလွဴကို လွဴမည္ဟု ၾကံခဲ႔ၿပီးမွ တစ္စုံတစ္ခုအတြက္ စိတ္ပ်က္ၿပီး တြန္းဆုတ္ေသာ မလွဴလိုေသာ စိတ္မ်ား

မျဖစ္ေစရ ။ ထုိသုိ႔ မျဖစ္ေစဘဲ ေပ်ာ္ရႊင္၀မ္းေျမာက္စြာ အရာရာေက်နပ္လ်က္ လွဴဖြယ္ အရပ္ရပ္တုိ႔ကုိ စီမံႏူိင္လွ်င္ “ပုဗၺေစတနာ ေတြ

အလြန္စင္ၾကယ္စြာ ျဖစ္ေနၿပီ” ဟုမွတ္ပါ ။

မုဥၥေစတနာ

မုဥၥ - သဒၵါသည္ စြန္႔လြတ္ျခင္း ဟူေသာ အနက္ကုိ ေဟာ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ စြန္႔လြတ္ လွဴဒါန္းေနတုန္း အခိုက္၌ ျဖစ္ေသာ ေစတနာသည္

(ဆြမ္းလွဴရာ၌ ဆြမ္းကုိ အလွဴခံ ပုဂၢိဳလ္အား ကပ္လွဴေနတုန္းမွာ ျဖစ္ေသာ ေစတနာႏွင္႔ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ မကပ္ဘဲ ႏႈတ္ျဖင္႔

ေလွ်ာက္ထား၍ လွဴရာ၌ “လွဴပါ၏” ဟု ဆုိခုိက္မွာ ျဖစ္ေသာ ေစတနာသည္) မုဥၥေစတနာ မည္၏ ။ ဤမုဥၥေစတနာ အခုိက္လည္း

ျပခဲ႔ေသာ အကုသုိလ္စိတ္မ်ား မျဖစ္ေစဘဲ ၊ အလွဴခံမည္႔ ပုဂၢိဳလ္ကုိလည္း ကပ္ၿငိတြယ္တာေသာ တဏွာေလာဘစိတ္ မျဖစ္ေစဘဲ ယခု

လွဴဒါန္းလိုက္သည္႔ အတြက္ေၾကာင္႔ ငါ၏ ကိစၥကို ကူညီေဆာင္ရြက္လိမ္႔မည္ဟု တစ္စုံတစ္ခုေသာ ေလာကီအက်ဳိးကုိ မေမွ်ာ္လင္႔ဘဲ

ရက္ရက္ေရာေရာ လွဴဒါန္းႏူိင္ပါလွ်င္ “မုဥၥေစတနာေတြ စင္ၾကယ္စြာ ျဖစ္ၿပီ” ဟု မွတ္ပါ ။

အပရေစတနာ

အလွဴအထေျမာက္ၿပီးေနာက္ ထုိကုသုိလ္ႏွင္႔ စပ္၍ျဖစ္သမွ်ေစတနာကုိ အပရေစတနာ ဟုေခၚ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ဒါနျပဳၿပီးေနာက္ထုိဒါနကုိ

သတိရတုိင္း “အလွဴအထေျမာက္ေပၿပီ ၊ ၀မ္းေျမာက္ဖြယ္ ေကာင္းေပသည္ ။ ေနာက္ထပ္ လွဴခ်င္ေသးသည္” ဟု ၀မ္းေျမာက္ ၀မ္းသာ

ျဖစ္ေနလွ်င္ အပရေစတနာ နယ္၌လည္း ကုသုိလ္ ေစတနာေတြ ထပ္မံတုိးပြားျပန္၏ ။ အလွဴေပးၿပီးေနာက္ ပစၥည္းပ်က္ျပား၍ ျဖစ္ေစ ၊

ေက်ာင္းေဆာက္ ကုိးကြယ္ၿပီးေနာက္ ေက်ာင္းထုိင္ ဘုန္းၾကီးအေပၚ၌ မေက်နပ္၍ ျဖစ္ေစ “ငါလွဴမိတာ မွားေလစြ” ဟု အပရေစတနာ

ပ်က္လွ်င္ အလွဴႏွင္႔စပ္၍ မေက်နပ္ျခင္းဟူေသာ ေဒါသ အကုသုိလ္ပင္ ျဖစ္ပါေသးသည္ ။

သတိထားဖြယ္

ဒါနျပဳရာ၌ ေက်ာင္းေဆာက္မႈ ၊ ဘုရားတည္မႈ ၊ အလွဴၾကီးေပးမႈ စသည္တုိ႔ျဖင္႔ ၾကီးက်ယ္ေသာ ဒါနလည္းရွိ၏ ။ ဆြမ္း ၊ သကၤန္း ၊ ေဆး

အစရွိသည္တုိ႔ျဖင္႔လည္းေကာင္း ၊ မရွိဆင္းရဲသားတုိ႔အား စြန္႔ၾကဲေပးကမ္းမႈ စသည္တုိ႔ျဖင္႔လည္းေကာင္း အနည္းအပါး ဒါနလည္းရွိ၏ ။

ထုိ႔တြင္ ၾကီးက်ယ္ေသာ ဒါနတုိ႔၌ အလွဴခံပုဂၢိဳလ္ အတြက္ျဖစ္ေစ ၊ သူတစ္ပါးတုိ႔လာေရာက္ ေႏွာင္႔ယွက္ေသာေၾကာင္႔ ျဖစ္ေစ

ေစတနာပ်က္ဖြယ္ေတြ (စိတ္ထားမတက္သူ ၊ ဥာဏ္မရွိသူမွာ) မ်ားလွ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ထုိသုိ႔ ဒါန အၾကီးအက်ယ္ လွဴရာ၌ မိမိကိုယ္တုိင္

စြမ္းႏူိင္သမွ် စဥ္းစားရုံသာမကဘဲ မိတ္ေဆြေကာင္းဆရာေကာင္းတုိ႔ႏွင္႔ တုိင္ပင္ကာ ပုဂၢိဳလ္ေကာင္းမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္၍

ျပဳလုပ္ထုိက္ၾကေပသည္ ။ အနည္းငယ္ျပဳၾကေသာ ဒါနတုိ႔ကားေခြး တိရစၧာန္မ်ားကို ေကြ်းေမြးရျခင္းသည္ပင္ အက်ဳိးမ်ားလွၿပီ

ျဖစ္ေသာေၾကာင္႔ အလွဴခံပုဂၢိဳလ္ကုိ မေရြးခ်ယ္ေသာ္လည္း အေရးမၾကီးလွ ၊ အခ်ဳိ ႔အရာ၌ သံဃိတဒါန ေျမာက္ေအာင္ စိတ္ထား၍

အခ်ဳိ ႔အရာ၀ယ္ လွဴဖြယ္၀တၱဳမ်ား၌ မတြယ္တာဘဲ မုတၱစာဂီ ျဖစ္ေအာင္ စြန္႔လႊတ္ ေပးကမ္းလွဴဒါန္းၾကရမည္ ။ (မုတၱ = မတြယ္တာဘဲ

လြတ္လြတ္ကြ်တ္ကြ်တ္ + စာဂီ = စြန္႔ၾကဲေပးကမ္းေလ႔ရွိသူ ) “အလွဴခံပုဂၢိဳလ္၌လည္း မတြယ္တာ ၊ လွဴဖြယ္ပစၥည္း၌လည္း မတြယ္တာ ၊

ေနာက္ဘ၀၌ လူနတ္စည္းစိမ္ကုိလည္း မတြယ္တာ မေတာင္႔တဘဲ နိဗၺာန္ကုိရည္မွန္းလ်က္ လြတ္လြတ္ကြ်တ္ကြ်တ္ လွဴဒါန္းသူ”ဟုဆုိလုိသည္ ။

6 COMMENTS
သရဏဂုံတည္ၿခင္း အက်ဳိး
Posted by admin under ဘာသာေရး ဗဟုသုတ

ဘုရား တရား သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို ယုံၾကည္ဆည္းကပ္ၿခင္းသည္ သရဏဂုံတည္ၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္ ။

သရဏဂုံတည္ၿခင္း အက်ဳိး (၅) မ်ဳိးရွိပါတယ္

(၁) ဘယ - ေဘးရန္ကင္းရွင္း ေစပါသည္ ။

(၂) သႏၱာသ - ေၾကာက္ရြံမႈ ပူေလာင္မႈ မွန္သမွ်ကုိ ေပ်ာက္ကင္းေစပါသည္ ။

(၃) ဒုကၡ - ကိုယ္ဆင္းရဲၿခင္း စိတ္ဆင္းရဲၿခင္းကုိလည္း ေပ်ာက္ကင္းေစပါသည္ ။

(၄) ဒုဂတိ - အပါယ္ေလးဘုံ က်ေရာက္မည္႔ ေဘးကိုလည္း ပယ္ေပ်ာက္ေစပါသည္ ။

(၅) ပရိကိေလသ - မိမိစိတ္၏ ညစ္ႏြမ္းမႈ မွန္သမွ်ေတြကိုလည္း ပယ္ေပ်ာက္ေစပါသည္ ။

သရဏဂုံ ေဆာက္တည္ရၿခင္းအေၾကာင္း ကေတာ႔ ေလးမ်ဳိးရွိပါတယ္

(၁) မိမိကုိယ္တုိင္ ယုံၾကည္မႈ မရွိပဲ အမ်ဳိး အမွတ္ၿဖင္႔ ကုိးကြယ္ၿခင္္းဟာ သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၂) ေဘးအႏၱရာယ္ကို ေၾကာက္ေသာအားၿဖင္႔ ကိုးကြယ္ၿခင္းဟာ သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၃) လာဘ္ လာဘ ကုိုေမွ်ာ္ကုိးၿပီး ကုိးကြယ္ၿခင္းဟာလည္း သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၄) ၿမတ္ေသာအလွဴကုိခံေတာ္မူထုိက္ေသာအားၿဖင္႔ ကိုးကြယ္ၿခင္းဟာ သရဏဂုံေၿမာက္ပါတယ္ ။

အေပၚက ေရးသားထားတဲ႔ သရဏဂုံေဆာက္တည္ရၿခင္းအေၾကာင္း ေလးမ်ဳိးထဲက မိမိတုိ႔ ဘယ္ကုိးကြယ္မႈထဲမွာ ပါတယ္ဆုိတာကုိ္ ဆင္ၿခင္ႏူိင္ေအာင္ ေရးသားေဖာ္ၿပလုိက္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ..မွန္ကန္တဲ႔ ကုိးကြယ္ၿခင္းနဲ႔ သရဏဂုံၿမဲတဲ႔ သူေတာ္ေကာင္းမ်ားၿဖစ္ၾကပါေစ……
1 COMMENT
ပါရမီ (၁၀)ပါး
Posted by admin under ဘာသာေရး ဗဟုသုတ

၁။ ဒါန = ေပးလွဴျခင္း ။

၂။ သီလ = ကိုယ္ႏႈတ္ေစာင့္ထိန္းျခင္း ။

၃။ ေနကၡမၼ = ကိေလသာေတာမွထြက္ျခင္း ။

၄။ ပညာ = အေၾကာင္းအက်ဳိး ဆင္ျခင္ထိုးထြင္းသိျခင္း ။

၅။ ၀ီရိယ = အားစိုက္ႀကိဳးစား လံု႔လရွိျခင္း ။

၆။ ခႏၲီ = သည္းခံျခင္း ။

၇။ သစၥာ = ေျဖာင့္မတ္/မွန္ကန္ျခင္း ။

၈။ အဓိ႒ာန္ = အဓိ႒ာန္တည္ေဆာက္ျခင္း၊ ျပတ္သားေသာဆႏၵ ။

၉။ ေမတၱာ = စင္ၾကယ္ေသာခ်စ္ျခင္း ။

၁၀။ ဥေပကၡာ = လစ္လ်ဴ႐ႈျခင္း/အသင့္အားျဖင့္ ။

အတုိမွတ္ရန္ …ဒါ ၊ သီ ၊ ေတာ ၊ ပ ၊ အား ၊ ခံ ၊ ေၿဖာင္႔ ၊ ဌာန္ ၊ ပြား ၊ လစ္လ်ဴ ။
2 COMMENTS
ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ (၉)ပါး
Posted by admin under ဘာသာေရး ဗဟုသုတ

(၁) အရဟံ

(က) အရဟံ = လူနတ္ ျဗဟၼာတို႔၏ ပူေဇာ္အထူးကို ခံထိုက္ျခင္း။

(ခ) အရ ဟံ = ကိေလသာရန္သူတို႔ကို ပယ္သတ္ေတာ္မူၿပီးျဖစ္ျခင္း။

(ဂ) အ ရဟံ = ဆိတ္ကြယ္ရာ၌ပင္ မေကာင္းမႈ မျပဳျခင္း။

(၂) သမၼာသမၺဳဒၶ = အလံုးစံုေသာတရားတို႔ကို ဆရာမရွိပါဘဲ ပါရမီစြမ္းအားျဖင့္သိျခင္း။

(၃) ၀ိဇၨာစရဏသမၸႏၷ = အသိဥာဏ္ (၀ိဇၨာ)၊ အက်င့္တရား (စရဏ) တို႔ႏွင့္ ျပည့္စံုုျခင္း။

(၄) သုဂတ = ေကာင္းျမတ္ေသာစကား (သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ) ကိုသာေျပာျခင္း (ေကာင္းေသာလာျခင္း သြားျခင္း)

(၅) ေလာက၀ိဒူ = ေလာကႀကီးသံုးပါးကို သိျခင္း။ (သတၱ၊ ၾသကာသ၊ သခၤါရ)

(၆) အႏုတၱေရာပုရိသ = ႐ိိုင္းစိုင္းေသာ တိရိစာၦန္၊ လူ၊ နတ္တို႔ကို ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႔ေအာင္ ဆံုးမျခင္း။

(၇) သတၴာေဒ၀ မႏုႆာနံ = လူ နတ္ ျဗဟၼာ သတၱ၀ါ အားလံုးတို႔၏ ဆရာျဖစ္ျခင္း။

(၈) ဗုဒၶ = အမွန္ (သစၥာ) တရားေလးပါးကို သိျခင္း၊ ေဟာၾကားျပသျခင္း။

(၉) ဘဂ၀ါ = ဘုန္းေတာ္ (၆) ပါးႏွင့္ျပည့္စံုုျခင္း။